Trong tự nhiên, có rất nhiều hiện tượng thời tiết thú vị và kỳ diệu. Đối với các quốc gia ôn đới hoặc cận cực, tuyết là hình ảnh quen thuộc mỗi mùa đông. Tuy nhiên, ở những nước nhiệt đới như Việt Nam, tuyết lại trở thành hiện tượng hiếm gặp khiến nhiều người tò mò. Vậy hiện tượng tuyết là gì và tại sao Việt Nam không có tuyết đẹp như nhiều quốc gia khác? Hãy cùng trang tin tức tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Hiện tượng tuyết là gì?
Tuyết được hiểu là những tinh thể băng cực nhỏ hình thành trong khí quyển, thường xuất hiện bên trong các đám mây khi nhiệt độ xuống rất thấp. Những tinh thể băng này lơ lửng trong không khí, liên kết với nhau và phát triển dần về kích thước. Khi trọng lượng của chúng đủ lớn và không thể tiếp tục trôi nổi trong không khí, chúng sẽ rơi xuống mặt đất dưới dạng các bông tuyết.
Về bản chất, tuyết là nước ở trạng thái rắn, được tạo ra từ hơi nước trong khí quyển. Ban đầu, hơi nước ngưng tụ và đóng băng thành các tinh thể băng nhỏ. Theo thời gian, các tinh thể này kết hợp với nhau thành cấu trúc phức tạp hơn, tạo thành những bông tuyết có hình dạng đa dạng như hình lục giác, ngôi sao hay cánh hoa.
Khi rơi xuống đất, tuyết có thể tiếp tục thay đổi. Nếu nhiệt độ môi trường tăng lên, tuyết sẽ tan chảy thành nước. Sau đó, nước lại bốc hơi trở lại khí quyển và tiếp tục tham gia vào chu trình tuần hoàn của nước trong tự nhiên.
Thông thường, kích thước của một tinh thể tuyết rất nhỏ, chỉ vài phần của milimet. Tuy nhiên, khi nhiều tinh thể liên kết lại với nhau, bông tuyết có thể đạt kích thước lớn hơn và dễ dàng quan sát bằng mắt thường.
Cách phân loại tuyết theo độ ẩm trong tự nhiên
Tuyết khô
Tuyết khô còn được gọi là tuyết bột. Đây là loại tuyết rất nhẹ và tơi xốp. Các tinh thể tuyết gần như không kết dính với nhau, vì vậy khi chạm vào sẽ dễ dàng vỡ ra thành từng hạt nhỏ.
Tuyết khô thường xuất hiện trong điều kiện nhiệt độ rất thấp và không khí khô. Loại tuyết này được nhiều người yêu thích trong các hoạt động thể thao mùa đông như trượt tuyết, bởi bề mặt mềm và ít gây nguy hiểm khi ngã.
Tuyết hạt
Tuyết hạt được hình thành từ quá trình tan băng rồi đóng băng lại nhiều lần. Điều này thường xảy ra khi ban ngày có ánh nắng làm tuyết tan nhẹ, sau đó ban đêm nhiệt độ giảm khiến nước đóng băng trở lại.
Kết quả là các tinh thể tuyết biến thành những hạt tròn nhỏ, dày và chắc hơn so với tuyết bột. Tuyết hạt có thể tồn tại khá lâu trên mặt đất nếu nhiệt độ tiếp tục duy trì ở mức thấp.
Tuyết ẩm
Tuyết ẩm là loại tuyết có chứa một lượng nước nhất định. Các tinh thể tuyết dễ kết dính lại với nhau, tạo thành những khối tuyết nặng và đặc.
Loại tuyết này thường xuất hiện khi nhiệt độ gần mức đóng băng. Tuyết ẩm là loại tuyết thích hợp để nặn người tuyết hoặc làm quả cầu tuyết, vì chúng có độ kết dính cao.
Tuyết hư
Tuyết hư là trạng thái tuyết đã bị phá vỡ cấu trúc ban đầu. Những mảnh tuyết vỡ trộn lẫn với nước tạo thành lớp tuyết lỏng, nhão và không còn hình dạng tinh thể rõ ràng. Loại tuyết này thường xuất hiện khi nhiệt độ bắt đầu tăng lên và tuyết dần tan chảy.
Nguyên nhân hình thành tình trạng tuyết
Trước khi giải đáp tại sao Việt Nam không có tuyết, cần phải hiểu rõ về nguyên nhân xảy ra hiện tượng này. Hiện tượng tuyết rơi xảy ra khi nhiệt độ trong khí quyển đủ thấp để hơi nước đóng băng. Thông thường, tuyết được hình thành khi nhiệt độ không khí dao động khoảng từ 0°C đến -2°C hoặc thấp hơn.
Quá trình hình thành tuyết diễn ra theo các bước cơ bản sau:
- Hơi nước trong khí quyển bay lên cao và gặp nhiệt độ thấp.
- Hơi nước ngưng tụ và đóng băng thành những tinh thể băng cực nhỏ.
- Các tinh thể băng va chạm và kết dính với nhau.
- Khi chúng đủ lớn và nặng, chúng sẽ rơi xuống mặt đất dưới dạng tuyết.
Trong quá trình rơi, các tinh thể tuyết vẫn tiếp tục thay đổi. Nếu không khí bên dưới đủ lạnh, các tinh thể sẽ giữ nguyên hình dạng và trở thành bông tuyết hoàn chỉnh. Ngược lại, nếu lớp không khí gần mặt đất ấm hơn, tuyết có thể tan chảy trước khi chạm đất, biến thành mưa. Ngoài ra còn có hiện tượng gọi là thăng hoa, xảy ra khi tinh thể băng chuyển trực tiếp thành hơi nước mà không qua trạng thái lỏng.
Tại sao Việt Nam không có tuyết đẹp như nhiều quốc gia khác?
Tuyết là hiện tượng phổ biến ở nhiều quốc gia có khí hậu lạnh, nhưng lại rất hiếm tại Việt Nam. Nguyên nhân chính đến từ vị trí địa lý và đặc điểm khí hậu của nước ta.
Việt Nam nằm trong vùng nhiệt đới
Việt Nam nằm gần đường xích đạo và thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa. Do đó, lượng bức xạ mặt trời lớn khiến nhiệt độ trung bình năm khá cao. Điều kiện này không thuận lợi cho việc hình thành tuyết.
Nhiệt độ mùa đông chưa đủ thấp
Mặc dù miền Bắc Việt Nam có mùa đông lạnh, nhưng nhiệt độ hiếm khi xuống dưới 0°C trên diện rộng. Vì vậy, điều kiện để hơi nước đóng băng thành tuyết rất khó xảy ra.
Tuyết chỉ xuất hiện ở vùng núi cao
Trong một số năm đặc biệt, khi có không khí lạnh cực mạnh từ phương Bắc tràn xuống, nhiệt độ tại các vùng núi cao có thể giảm sâu dưới 0°C. Lúc này, tuyết hoặc băng giá có thể xuất hiện tại những nơi như Sa Pa, Mẫu Sơn hoặc một số khu vực cao của Hà Giang. Tuy nhiên, những đợt tuyết này thường rất hiếm và chỉ kéo dài trong thời gian ngắn.
Tổng kết
Đọc đến đây thì bạn cũng có câu trả lời tại sao Việt Nam không có tuyết rồi chứ? Tuyết là một hiện tượng tự nhiên độc đáo được hình thành khi hơi nước trong khí quyển đóng băng thành các tinh thể băng và rơi xuống mặt đất. Tùy vào độ ẩm và thời gian tồn tại, tuyết có thể được chia thành nhiều loại khác nhau như tuyết khô, tuyết hạt, tuyết ẩm hay băng hà.